Become a member

Get the best offers and updates relating to Liberty Case News.

― Advertisement ―

spot_img

Cung hoàng đạo của Cristiano Ronaldo là gì?

Cristiano Ronaldo, người nổi tiếng với sự nghiệp bóng đá vĩ đại, cũng có một cung hoàng đạo đầy tính cách và năng lượng....
Trang chủLớp học Mật NgữLớp 6Soạn bài Những câu hát dân gian về vẻ đẹp quê hương

Soạn bài Những câu hát dân gian về vẻ đẹp quê hương

Soạn bài Những câu hát dân gian về vẻ đẹp quê hương Ngữ văn lớp 6 đầy đủ và chi tiết nhất cho các em học sinh có tài liệu tham khảo.

1. Nội dung chính bài Những câu hát dân gian về vẻ đẹp quê hương

Bài này gồm 4 bài ca dao cùng có chủ đề ca ngợi vẻ đẹp thiên nhiên, lịch sử, ẩm thực, con người của quê hương, đất nước Việt Nam ta. Và mỗi bài ca dao lại nhắc đến một địa danh khác nhau: 

Bài ca dao 1 – Long Thành:

Bài hát này tập trung ca ngợi vẻ đẹp phồn hoa và sôi động của đất Long Thành. Có thể mô tả về cảnh đô thị năng động, nhộn nhịp với đường phố đầy ắp, cửa hàng, và cuộc sống sôi động.

Bài ca dao 2 – Bạch Đằng: Bài hát này chú trọng vào vẻ đẹp oai hùng và lịch sử hào hùng của dòng sông Bạch Đằng. Có thể kể về những trận chiến lịch sử quan trọng diễn ra tại khu vực này và sự uy nghi của dòng sông.

Bài ca dao 3 – Bình Định: Bài hát này tập trung vào vẻ đẹp hùng vĩ của thiên nhiên, lịch sử hào hùng, ẩm thực dân dã và con người mạnh mẽ của đất Bình Định. Có thể mô tả về cảnh đồi núi, bờ biển và đời sống văn hóa độc đáo của vùng này.

Bài ca dao 4 – Đồng Tháp Mười: Bài hát cuối cùng ca ngợi vẻ đẹp mênh mông, trù phú và bình yên của vùng Đồng Tháp Mười. Có thể đề cập đến những cánh đồng lúa mênh mông, hệ thống kênh rạch, và cuộc sống giản dị và bình yên của những người dân nơi đây.

Mỗi bài ca dao đều tập trung vào những đặc điểm độc đáo và vẻ đẹp của từng địa danh, tạo nên một bức tranh phong phú về vẻ đẹp quê hương Việt Nam 

1. Phần Chuẩn bị đọc bài

Cụm từ vẻ đẹp quê hương khiến em nghĩ đến điều gì

Hướng dẫn trả lời câu hỏi: 

Cụm từ “vẻ đẹp quê hương” thường khiến em nghĩ đến những hình ảnh đẹp tuyệt vời của quê hương. Đó có thể là những khung cảnh thiên nhiên hùng vĩ như đồi núi, rừng xanh mướt, hoặc những cảnh đẹp biển cả với bãi cát trắng mịn. Nó cũng đánh thức trong tâm hồn những kí ức về những làng quê yên bình, những con đường nhỏ đầy hoa màu sắc, và những nét văn hóa truyền thống đặc sắc. Cụm từ này gợi nhớ về sự đa dạng và tuyệt vời của quê hương, tạo nên một tâm trạng sâu lắng về tình yêu và tôn trọng đối với nơi mình gọi là quê nhà.

2. Phần Trải nghiệm cùng văn bản

Tưởng tượng trang 62 ngữ văn 6 tập 1 Chân trời sáng tạo 

Qua câu ca dao, hình ảnh thành Thăng Long hiện lên trong tấm trí em như thế nào?

Hướng dẫn trả lời câu hỏi: 

Phồn hoa tứ nhất Long Thành

Phố giăng mắc cửi, đường quanh bàn thờ

Qua câu ca dao “Phồn hoa thứ nhất Long Thành, Phố giăng mắc cửi, đường quanh bàn cờ,” hình ảnh của thành Thăng Long trong tâm trí em hiện lên như một bức tranh sống động và sôi động. Câu ca dao tạo ra một hình ảnh của một thành phố phồn thịnh và tràn đầy sức sống.

Hình ảnh “Phồn hoa thứ nhất Long Thành” khiến em liên tưởng đến sự giàu có và phồn thịnh của thành phố. Cảnh “Phố giăng mắc cửi” mô tả sự đông đúc và năng động của cuộc sống đô thị, có thể là những con đường chật hẹp đầy những cửa hàng, quán ăn, và hoạt động thương mại sôi nổi. “Đường quanh bàn cờ” gợi lên hình ảnh của một lưới đường phức tạp, sắp xếp hài hòa và trật tự như những nước cờ trên bàn, thể hiện sự tổ chức và quản lý hiệu quả của thành phố. Tổng cảnh này khiến em tưởng tượng được một Thăng Long sôi động, hiện đại, và đầy năng lượng, là nơi hội tụ của sự phồn thịnh và đa dạng văn hóa.

3. Suy ngẫm và phản hồi những câu hỏi bài Những câu hát dân gian về vẻ đẹp quê hương

Câu 1 trang 63 Ngữ văn 6 tập 1 Chân trời sáng tạo: Hình ảnh kinh thành Thăng Long được gợi lên trong bài ca dao 1 có điểm gì đặc biệt? Những từ ngữ như “phồn hoa thứ nhất Long Thành”, “người về nhớ cảnh ngẩn ngơ” đã góp phần thể hiện sắc thái cảm xúc gì của tác giả về đất Long Thành?

Hướng dẫn trả lời câu hỏi: 

Hình ảnh kinh thành Thăng Long được mô tả đặc biệt thông qua việc gọi tên đầy đủ 36 phố phường có ở đó. Điều này tạo ra một hình ảnh rõ ràng và chi tiết, giúp độc giả hình dung được cụ thể về vẻ đẹp và sự phồn thịnh của kinh thành.

Những từ ngữ như “phồn hoa thứ nhất Long Thành” và “người về nhớ cảnh ngẩn ngơ” thể hiện sự say mê, ấn tượng mạnh mẽ và tình cảm sâu sắc của tác giả về đất Long Thành. “Phồn hoa thứ nhất” tượng trưng cho sự giàu có, phồn thịnh và sôi động của nơi đó. Từ “người về nhớ cảnh ngẩn ngơ” thể hiện sự ấn tượng mạnh mẽ, làm cho người trải nghiệm cảm thấy ngây ngất và không thể quên được vẻ đẹp của Thăng Long.

Tổng cảnh này góp phần tạo nên một hình ảnh sống động, hấp dẫn về kinh thành Thăng Long trong tâm trí độc giả, mang lại cảm xúc tươi vui và hứng khởi.

Câu 2 trang 63 Ngữ văn 6 tập 1 Chân trời sáng tạo: Bài ca dao 2 giới thiệu vẻ đẹp gì của quê hương? Cảm xúc của tác giả dân gian về quê hương được thể hiện như thế nào qua bài ca dao này?

Hướng dẫn trả lời câu hỏi: 

Bài ca dao 2 giới thiệu vẻ đẹp của quê hương qua việc khắc họa vẻ đẹp thiên nhiên cùng với sự hào hùng của lịch sử. Bài ca dao tập trung vào vẻ đẹp oai hùng của dòng sông Bạch Đằng, nơi đã chứng kiến ba trận chiến lịch sử quan trọng của dân tộc Việt Nam, đồng thời nhắc đến khởi nghĩa Lam Sơn.

Cảm xúc của tác giả dân gian về quê hương được thể hiện qua bài ca dao này là sự yêu thích và tự hào. Việc mô tả vẻ đẹp tự nhiên và sự kiện lịch sử hào hùng là một cách để thể hiện lòng tự hào về quê hương, lòng yêu nước, và niềm tự tin về lịch sử vĩ đại của dân tộc. Bài ca dao không chỉ là một biểu tượng văn hóa mà còn là một biểu tượng tinh thần, khơi gợi những tình cảm sâu sắc và mãnh liệt về quê hương trong trái tim của người viết và những người lắng nghe.

Câu 3 trang 63 Ngữ văn 6 tập 1 Chân trời sáng tạo: Em cảm nhận như thế nào về vẻ đẹp của vùng đất Bình Định qua bài ca dao 3? Xác định và nêu hiệu quả của biện pháp tu từ được sử dụng trong câu lục bát “Bình Định có núi Vọng Phu/ Có đầm Thị Nại, có cù lao Xanh.”

Hướng dẫn trả lời câu hỏi: 

Cảm nhận về vẻ đẹp của vùng đất Bình Định qua bài ca dao 3 là sự hùng vĩ, tâm hồn thủy chung, và đa dạng về cảnh đẹp tự nhiên và văn hóa.

Vùng đất Bình Định được mô tả qua những đặc điểm nổi bật như núi Vọng Phu, đầm Thị Nại, và cù lao Xanh. Cảnh đẹp hùng vĩ của thiên nhiên, như núi và đầm, tạo nên một bức tranh tuyệt vời về sự phong cảnh đa dạng của vùng này.

Biện pháp tu từ được sử dụng trong câu lục bát “Bình Định có núi Vọng Phu/ Có đầm Thị Nại, có cù lao Xanh” là điệp từ “có.” Bằng cách sử dụng điệp từ, tác giả tạo ra một hiệu ứng liệt kê, nhấn mạnh đặc điểm tích cực và độc đáo của Bình Định. Câu này không chỉ mô tả vẻ đẹp thiên nhiên mà còn tôn vinh lịch sử và văn hóa độc đáo của vùng đất này. Hiệu quả của biện pháp tu từ này là làm cho độc giả tập trung vào những đặc điểm quan trọng và nhớ đến chúng, đồng thời tăng cường cảm giác tự hào về quê hương.

Câu 4 trang 63 Ngữ văn 6 tập 1 Chân trời sáng tạo: Em hãy chỉ ra đặc điểm của thể thơ lục bát thể hiện qua bài ca dao 3.

Hướng dẫn trả lời câu hỏi:

Đặc điểm của thể thơ lục bát trong bài ca dao 3:

– Hình thức: Mỗi cặp câu lục bát gồm một dòng lục (6 tiếng) và một dòng bát (8 tiếng). Cụ thể, trong bài ca dao 3, mỗi cặp câu thường mô tả một đặc điểm của vùng đất Bình Định.

– Cách gieo vần:

+ Tiếng thứ 6 của dòng lục hiệp vần với tiếng thứ 6 của dòng bát kế tiếp.

+ Tiếng thứ 8 của dòng bát hiệp vần với tiếng thứ 6 của dòng lục tiếp theo.

– Ngắt nhịp: Thơ lục bát thường có ngắt nhịp chẵn, thường là 2/2/2, 2/4/2, hoặc 4/4.

– Thanh điệu: Câu lục và câu bát đều tuân theo quy luật thanh điệu: Tiếng 2 (B) – Tiếng 4 (T) – Tiếng 6 (B) cho cả câu lục và câu bát.

Những đặc điểm trên giúp làm nổi bật và gìn giữ tính chất truyền thống của thể thơ lục bát trong bài ca dao 3, làm cho bài thơ trở nên có nhịp điệu, dễ nhớ và đặc sắc.

Câu 5 trang 63 Ngữ văn 6 tập 1 Chân trời sáng tạo: Những hình ảnh “cá tôm sẵn bắt, lúa trời sẵn ăn” thể hiện đặc điểm gì của vùng Tháp Mười? Từ đó, cho biết tình cảm của tác giả đối với vùng đất này.

Hướng dẫn trả lời câu hỏi: 

Hình ảnh “cá tôm sẵn bắt, lúa trời sẵn ăn” trong bài ca dao thể hiện đặc điểm của vùng Tháp Mười là sự phong phú và dồi dào về nguồn lợi tự nhiên. Câu này mô tả một môi trường sinh thái đa dạng và phong phú, nơi cá tôm và lúa trời mọc mạnh mẽ mà không cần đến sự can thiệp của con người.

Tình cảm của tác giả đối với vùng đất Tháp Mười qua hình ảnh này là sự yêu quý và tự hào. Tác giả thể hiện lòng biết ơn với những nguồn lợi tự nhiên phong phú của vùng này, thể hiện sự kỳ vọng và tôn trọng đối với quê hương. Câu này là biểu tượng cho một tình cảm sâu sắc và gắn bó mạnh mẽ giữa tác giả và vùng đất Tháp Mười, nơi có sự hòa mình hài hòa với thiên nhiên và cuộc sống.

Câu 6 trang 63 Ngữ văn 6 tập 1 Chân trời sáng tạo: Những vẻ đẹp nào của quê hương được thể hiện xuyên suốt trong bốn bài ca dao trên? Qua đó, tác giả dân gian thể hiện tình cảm gì với quê hương, đất nước? Dựa vào đâu, em nhận định như vậy?

Hướng dẫn trả lời câu hỏi: 

Những vẻ đẹp của quê hương được thể hiện xuyên suốt trong bốn bài ca dao là vẻ đẹp thiên nhiên hùng vĩ, vẻ đẹp về con người mạnh mẽ và tâm hồn thủy chung, vẻ đẹp về truyền thống văn hóa, và lịch sử đấu tranh hào hùng của dân tộc.

Tác giả dân gian thể hiện tình cảm sâu sắc, yêu thương và tự hào với quê hương, đất nước thông qua việc mô tả những đặc điểm đẹp và độc đáo của từng địa danh, sự kiện lịch sử và nhân vật nổi tiếng. Cảm xúc này được thể hiện qua ngôn ngữ giàu cảm xúc và hình ảnh sống động trong các bài ca dao.

Em nhận định như vậy dựa vào chi tiết, hình ảnh thiên nhiên phong phú, mô tả đời sống văn hóa, và những sự kiện lịch sử quan trọng trong bốn bài ca dao. Các điểm này tạo nên một bức tranh đa chiều về vẻ đẹp và giá trị của quê hương Việt Nam, làm nổi bật tình cảm sâu sắc và niềm tự hào của tác giả đối với đất nước.

Câu 7 trang 63 Ngữ văn 6 tập 1 Chân trời sáng tạo: Điền vào bảng sau (làm vào vở) ít nhất một từ ngữ hoặc hình ảnh độc đáo của mỗi bài ca dao và giải thích vì sao em chọn từ ngữ, hình ảnh ấy:

Bài ca dao Từ ngữ hình ảnh “độc đáo” Giải thích
1    
2    
3    
4    

Học sinh tham khảo bảng sau: 

Bài cao dao Từ ngữ hình ảnh “độc đáo” Giải thích
1 “Phồn hoa thứ nhất Long Thành Phố giăng mắc cửi, đường quanh bàn cờ” Gợi hình ảnh đông đúc, nhộn nhịp, giàu có, trù phú, náo nhiệt, đông vui của Thăng Long.
2 “Ba lần giặc đến, ba lần giặc tan” “Có ông Lê Lợi trong ngàn bước ra” Khắc họa vẻ đẹp truyền thống đấu tranh chống giặc ngoại xâm hào hùng, lòng tự hào về lịch sử dân tộc.
3.  “Được ăn bí đỏ nấu canh nước dừa” Thể hiện vẻ đẹp ẩm thực truyền thống giản dị, đặc sắc, thấm đượm tình quê hương.
4 “Cá tôm sẵn bắt, lúa trời sẵn ăn” Khắc họa nét đẹp thiên nhiên trù phú, sung túc của làng quê, và niềm yêu quý, tự hào về quê hương.

Câu 8 trang 63 Ngữ văn 6 tập 1 Chân trời sáng tạo: Trong bốn bài ca dao trên, em thích nhất bài nào? Vì sao?

Hướng dẫn trả lời câu hỏi: 

Em thích nhất là bài ca dao thứ ba. Bởi qua bài ca dao này, em cảm nhận được vẻ đẹp tâm hồn và lòng trung hiếu của con người Bình Định. Hình ảnh núi Vọng Phu được miêu tả không chỉ là một cảnh đẹp hùng vĩ của thiên nhiên, mà còn là biểu tượng của tâm hồn kiên cường, trung hiếu của những người dân nơi đây. Đồng thời, những chiến công lừng lẫy của nghĩa quân Tây Sơn gắn với đầm Thị Nại càng làm tôn vinh vẻ đẹp lịch sử, truyền thống anh hùng của vùng đất Bình Định. Tất cả những yếu tố này tạo nên một bức tranh tinh tế và sâu sắc về vẻ đẹp toàn diện của quê hương, khiến em cảm nhận được sự kiêu hãnh và tình yêu thương đặc biệt của người dân Bình Định đối với quê hương của mình.